Lokalizacja: Bydgoszcz, Polska
#MiastoGąbka #RetencjaWody #ZielonoNiebieskaInfrastruktura
Postępujące zmiany klimatu sprawiają, że polskie miasta coraz częściej muszą mierzyć się z konsekwencjami występowania ekstremalnych zjawisk pogodowych. Intensywne opady prowadzą do lokalnych podtopień i przeciążenia systemów kanalizacyjnych, natomiast długotrwałe okresy bezdeszczowe zwiększają ryzyko suszy oraz pogarszają warunki życia mieszkańców. W odpowiedzi na te wyzwania samorządy coraz częściej rozwijają systemy zrównoważonego gospodarowania wodami opadowymi, które wzmacniają odporność miast na skutki zmian klimatu.
Przykładem takiego podejścia jest Bydgoszcz, która konsekwentnie wdraża rozwiązania zgodne z koncepcją „miasta-gąbki”, mającą na celu zwiększenie retencji wód opadowych oraz ograniczenie ich szybkiego odpływu z terenów zurbanizowanych. Miasto rozwija system gospodarowania wodami opadowymi poprzez budowę zbiorników retencyjnych, rozwój małej retencji oraz wdrażanie rozwiązań zielono-niebieskiej infrastruktury. Od 2017 r. działania te realizowane są w ramach miejskich programów. Pierwszy etap, realizowany przy wsparciu środków Unii Europejskiej, obejmował budowę 34 zbiorników retencyjnych, które umożliwiają zatrzymywanie, oczyszczanie i ponowne wykorzystanie wód opadowych. Obecnie miasto kontynuuje te działania w ramach przedsięwzięcia „Bydgoszcz zielono-niebieska. Retencja i zagospodarowanie wód opadowych lub roztopowych”, finansowanego z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027. W ramach projektu zaplanowano budowę kolejnych zbiorników retencyjnych, rozbudowę sieci kanalizacji deszczowej oraz realizację obiektów małej retencji.
Przykładem działań związanych z retencją wód opadowych i kształtowaniem zielono-niebieskiej infrastruktury jest plac Wolności w Bydgoszczy. Zdjęcia przedstawiają to samo miejsce na różnych etapach realizacji inwestycji:
Dlaczego jest to dobra praktyka?
O wartości bydgoskiego przedsięwzięcia decyduje nie tylko skala inwestycji, ale przede wszystkim kompleksowe i systemowe podejście do gospodarowania wodami opadowymi. Miasto nie ograniczyło się do budowy infrastruktury, lecz stworzyło również narzędzia wspierające planowanie i wdrażanie podobnych działań w przyszłości.
Jednym z nich jest „Katalog zielono-niebieskiej infrastruktury”, przygotowany na zlecenie Miejskich Wodociągów i Kanalizacji w Bydgoszczy, we współpracy z Arup. Publikacja prezentuje przykłady rozwiązań zwiększających retencję wód opadowych dla różnych typów przestrzeni: od zabudowy jednorodzinnej, przez osiedla mieszkaniowe, po parki i place miejskie. Opracowanie opisuje zasady stosowania i utrzymania poszczególnych elementów oraz wskazuje wymagania związane z ich realizacją. Dzięki praktycznej formule katalog stanowi wsparcie dla samorządów, projektantów, inwestorów oraz mieszkańców zainteresowanych wdrażaniem rozwiązań opartych na naturze. Uzupełnieniem katalogu są „Bydgoskie standardy wód opadowych”, zawierające wytyczne dotyczące projektowania, budowy, eksploatacji i monitorowania systemów gospodarowania wodami opadowymi. Dokument pozwala na ujednolicenie zasad projektowania oraz zapewnia spójność realizowanych inwestycji, co zwiększa ich skuteczność i trwałość.
Dzięki temu „miasto-gąbka” staje się nie tylko strategią miejską, ale podejściem, które może być współtworzone przez różne grupy użytkowników miasta. Doświadczenia Bydgoszczy pokazują więc, że skuteczna adaptacja do zmian klimatu wymaga zarówno dużych inwestycji, jak i mniejszych działań podejmowanych lokalnie.
Źródło:
https://mwik.bydgoszcz.pl/bydgoszcz-zielono-niebieska-retencja-i-zagospodarowanie-wod-opadowych-lub-roztopowych/
https://mwik.bydgoszcz.pl/ulewne-deszcze-bydgoszcz-jest-coraz-lepiej-przygotowana/
https://mwik.bydgoszcz.pl/katalog-zielono-niebieski/
https://projektpejzaz.pl/865-bydgoskie-standardy-wod-opadowych#galeriaZdjec[]/3/